Kaynak
Kararın dayanağı görünür.
Kritik alan hangi kaynaktan geldi? Kaynak yoksa alan “bilinmiyor” olarak kalır.
İnsan onayı karar sistemi
İnsan devri bir hata mesajı değil. Doğru yerde güven sınırıdır.
Güvenilir iş akışı her adımı insana yığmaz. Düşük riskli ve kaynak destekli işi ilerletir; belirsizlikte inceleme, sonuç doğuran eylemde onay, kritik kanıt boşluğunda durdurma uygular.
Kısa cevap: Otomasyonun güvenilirliği “ne kadar otomatik?” sorusuyla değil, hangi state'in neden seçildiği, kaynağın görünür olup olmadığı ve sonuç doğuran eylemin kimin yetkisinde kaldığıyla anlaşılır.
| Durum | Ne zaman? | Sistem ne yapar? | İnsan rolü |
|---|---|---|---|
| AUTO_PROCEED | Düşük risk + onaylı kaynak + kurallar PASS | Tanımlı düşük-risk adımına devam eder. | Rutin onay gerekmez; kayıt izlenir. |
| HUMAN_REVIEW | Belirsizlik, duplicate veya desteklenmeyen değer | Kanıtı ve öneriyi hazırlar; ilerlemeyi bekletir. | Kaynağı kontrol eder, düzeltir veya yönlendirir. |
| HUMAN_APPROVAL | İade, ödeme, fiyat istisnası veya dış mesaj gibi sonuç doğuran eylem | Eylemi yalnız hazırlar; dış sisteme yazma kapalı kalır. | Yetkili insan onaylar, düzenler, reddeder veya devreder. |
| STOP_ESCALATE | Kritik kaynak eksik/çelişkili veya güvenli kural yok | İşlemi durdurur; eksikliği görünür kılar. | Tanımlı sahibi kanıtı tamamlar ve akışı yeniden başlatır. |
State isimleri onay kartı örneği ve deterministik test paketiyle aynıdır.
Düzeltme
Onay formalite değildir.
İnsan öneriyi düzenleyebilir, reddedebilir veya daha yetkili role devredebilir.
Ölçüm
Başarı: onaylı sonuca süre.
Pilotun ana metriği otomasyon yüzdesi değil; onaylı sonuca toplam süre ve kritik hata yüküdür.
Pilot sınırı: tek iş akışı + ölçülebilir başarı + tanımlı insan onayı. Kontrolsüz dış sistem yazımı yok.
Sık sorulan sorular
İnsan onayı hangi durumda gerekir?
Fiyat, ödeme, iade, dış mesaj, silme/yayınlama veya geri dönüşü zor ekonomik/operasyonel eylemlerde son yetki tanımlı insanda tutulur.
HUMAN_REVIEW ile HUMAN_APPROVAL farkı nedir?
Review belirsizliği veya istisnayı incelemek içindir. Approval ise sistemin hazırladığı fakat kendi başına icra edemediği sonuç doğuran eylem için yetkili insan kararını ifade eder.
STOP_ESCALATE ne zaman kullanılır?
Kritik kaynak eksikse, kaynaklar çelişiyorsa veya güvenli ilerleme kuralı yoksa akış durur ve belirlenmiş sahibine devredilir.
AUTO_PROCEED ne demektir?
Düşük riskli, kaynak destekli ve deterministik kontrolleri geçen adımın tanımlı sınırlar içinde otomatik devam etmesidir. Bu sınırsız otonomi değildir.
İnsan devri otomasyon başarısızlığı mıdır?
Hayır. Doğru eşikte yapılan insan devri, belirsizliği saklamak yerine sorumluluğu doğru role taşıyan güven özelliğidir.
Pilot başarısı nasıl ölçülür?
Otomasyon yüzdesi yerine onaylı sonuca toplam süre, kritik hata, insan düzeltmesi ve handoff gecikmesi ölçülür.
Onay kartında ne görünmeli?
Kaynak, çıkarılan değer, bilinmeyen/çelişki, önerilen eylem, iş etkisi, yetki sahibi ve onayla/düzenle/reddet/devret seçenekleri görünür olmalıdır.
Bu sayfa sonuç garantisi verir mi?
Hayır. Bu bir iş akışı tasarım çerçevesi ve sentetik örnektir; üretim doğruluğu veya ticari sonuç garantisi değildir.